[Co(NH₃)₅(SO₄)] Br, [Co(NH₃)Br]SO₄ οπου എന്നീ കോപ്ലക്സ് സംയുക്തങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയിൽ ഏത് ഐസോമെറുകൾക്ക് ഉദാഹരണമാണ്?
Aഅയൊണൈസേഷൻ ഐസോമെറുകൾ
Bലിൻകേജ് ഐസോമെറുകൾ
Cഒപ്റ്റിക്കൽ ഐസോമെറുകൾ
Dകോർഡിനേഷൻ ഐസോമെറുകൾ
Answer:
A. അയൊണൈസേഷൻ ഐസോമെറുകൾ
Read Explanation:
അയൊണൈസേഷൻ ഐസോമെറിസം (Ionization Isomerism)
- ഒരു കോർഡിനേഷൻ സംയുക്തത്തിലെ (coordination compound) കൗണ്ടർ അയോണും (counter ion) കോർഡിനേഷൻ സ്ഫിയറിലെ (coordination sphere) ഒരു ലിഗാൻഡും (ligand) തമ്മിൽ സ്ഥാനം മാറുന്നതുകൊണ്ട് ഉണ്ടാകുന്ന ഐസോമെറിസമാണ് അയൊണൈസേഷൻ ഐസോമെറിസം.
- ഇത്തരം ഐസോമെറുകൾക്ക് ഒരേ രാസഘടനയാണുള്ളതെങ്കിലും, അവ ലായനിയിൽ (solution) വ്യത്യസ്ത അയോണുകളെ നൽകുന്നു.
- നൽകിയിട്ടുള്ള കോംപ്ലക്സ് സംയുക്തങ്ങളായ [Co(NH₃)₅(SO₄)] Br, [Co(NH₃)₅Br]SO₄ എന്നിവ അയൊണൈസേഷൻ ഐസോമെറിസത്തിന് ഉദാഹരണമാണ്.
- [Co(NH₃)₅(SO₄)] Br എന്ന സംയുക്തം ലായനിയിൽ Br⁻ അയോൺ നൽകുന്നു. ഇവിടെ സൾഫേറ്റ് (SO₄²⁻) കോർഡിനേഷൻ സ്ഫിയറിനുള്ളിലാണ്.
- എന്നാൽ [Co(NH₃)₅Br]SO₄ എന്ന സംയുക്തം ലായനിയിൽ SO₄²⁻ അയോൺ നൽകുന്നു. ഇവിടെ ബ്രോമൈഡ് (Br⁻) കോർഡിനേഷൻ സ്ഫിയറിനുള്ളിലാണ്.
- ഇവ രണ്ടിന്റെയും അയോണുകൾ വ്യത്യസ്തമായതിനാൽ, ഇവയുടെ രാസഗുണങ്ങളും (chemical properties) വ്യത്യസ്തമായിരിക്കും. ഉദാഹരണത്തിന്, [Co(NH₃)₅(SO₄)] Br സിൽവർ നൈട്രേറ്റ് (AgNO₃) ലായനിയുമായി പ്രതിപ്രവർത്തിച്ച് AgBr അവക്ഷിപ്തം (precipitate) ഉണ്ടാക്കുന്നു, എന്നാൽ [Co(NH₃)₅Br]SO₄ ബാരിയം ക്ലോറൈഡ് (BaCl₂) ലായനിയുമായി പ്രതിപ്രവർത്തിച്ച് BaSO₄ അവക്ഷിപ്തം ഉണ്ടാക്കുന്നു.
മറ്റ് പ്രധാനപ്പെട്ട കോർഡിനേഷൻ ഐസോമെറിസം തരങ്ങൾ
- ഹൈഡ്രേറ്റ് ഐസോമെറിസം (Hydrate Isomerism): കോർഡിനേഷൻ സ്ഫിയറിനകത്തും പുറത്തുമുള്ള ജല തന്മാത്രകളുടെ എണ്ണത്തിലുള്ള വ്യത്യാസം മൂലം ഉണ്ടാകുന്നത്. ഉദാഹരണം: [Cr(H₂O)₆]Cl₃, [Cr(H₂O)₅Cl]Cl₂·H₂O.
- ലിങ്കേജ് ഐസോമെറിസം (Linkage Isomerism): ആംബിഡെന്റേറ്റ് ലിഗാൻഡുകൾ (ambidentate ligands) വ്യത്യസ്ത ആറ്റങ്ങളിലൂടെ കേന്ദ്ര ലോഹവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കപ്പെടുമ്പോൾ ഉണ്ടാകുന്നത്. ഉദാഹരണം: [Co(NH₃)₅(NO₂)]Cl₂ (നൈട്രൈറ്റോ-എൻ), [Co(NH₃)₅(ONO)]Cl₂ (നൈട്രൈറ്റോ-ഒ).
- കോർഡിനേഷൻ ഐസോമെറിസം (Coordination Isomerism): കാറ്റയോണികവും ആനയോണികവുമായ കോംപ്ലക്സുകളിൽ ലിഗാൻഡുകൾ പരസ്പരം മാറുന്നത് വഴി ഉണ്ടാകുന്നത്. ഉദാഹരണം: [Co(NH₃)₆][Cr(CN)₆] ഉം [Cr(NH₃)₆][Co(CN)₆] ഉം.