ഹവാര്ഡ് ഗാര്ഡ്നര് ബഹുമുഖ ബുദ്ധി (Howard Gardner's Multiple intelligence)
ഒമ്പതുതരം ബുദ്ധികളെ കുറിച്ചാണ് അദ്ദേഹം വിശദീകരണം നല്കിയിരിക്കുന്നത്.
ഭാഷാപരമായ ബുദ്ധി (verbal/linguistic intelligence)
യുക്തിചിന്താപരവും ഗണിതപരവുമായ ബുദ്ധി (logical & mathematical intelligence)
ദൃശ്യ-സ്ഥലപരമായ ബുദ്ധി (visual & spacial intelligence)
ശാരീരിക-ചലനപരമായ ബുദ്ധി (bodily - kinesthetic intelligence)
സംഗീതപരമായ ബുദ്ധി (musical intelligence)
വ്യക്ത്യാന്തര ബുദ്ധി (inter personal intelligence)
ആന്തരിക വൈയക്തിക ബുദ്ധി (intra personal intelligence)
പ്രകൃതിപരമായ ബുദ്ധി (natural intelligence)
അസ്തിത്വപരമായ ബുദ്ധി (existential intelligence)
ആന്തരിക വൈയക്തിക ബുദ്ധി:
സ്വന്തം ശക്തി ദൗർബല്യങ്ങൾ, വൈകാരിക ഭാവങ്ങൾ എന്നിവ തിരിച്ചറിഞ്ഞ് പ്രവർത്തിക്കുന്നതിനുള്ള ബുദ്ധിയാണ് ആന്തരിക വൈയക്തിക ബുദ്ധി.
മാനസിക സംഘർഷം കുറച്ച്, ആത്മവിശ്വാസത്തോടെ പ്രവർത്തിക്കാനും, സ്വന്തം കഴിവ് പരമാവധിയിൽ എത്തിക്കാനും, തെറ്റുകൾ തിരുത്തി മെച്ചപ്പെടാനും, ഒരു വ്യക്തിയ്ക്ക് കഴിയുന്നത് ഈ ബുദ്ധിയുടെ സഹായത്താലാണ്.
സ്വയം തിരിച്ചറിവ് (Self-awareness): സ്വന്തം വികാരങ്ങളും ചിന്തകളും എങ്ങനെയുള്ളതാണെന്ന് ഇവർക്ക് നന്നായി അറിയാം.
ആത്മനിയന്ത്രണം: തങ്ങളുടെ പെരുമാറ്റത്തെയും ചിന്തകളെയും നിയന്ത്രിക്കാൻ ഇവർക്ക് സാധിക്കുന്നു.
ലക്ഷ്യബോധം: ജീവിതത്തിൽ എന്ത് നേടണം എന്നതിനെക്കുറിച്ച് ഇവർക്ക് വ്യക്തമായ പ്ലാനുകൾ ഉണ്ടായിരിക്കും.
ഏകാന്തത ഇഷ്ടപ്പെടുക: മിക്കപ്പോഴും സ്വന്തം ലോകത്ത് ചിന്തിച്ചിരിക്കാനും കാര്യങ്ങൾ ആസൂത്രണം ചെയ്യാനും ഇവർ താൽപ്പര്യപ്പെടുന്നു.