Aആന്ധ്രാപ്രദേശ്
Bതമിഴ്നാട്
Cഗുജറാത്ത്
Dകർണ്ണാടക
Answer:
A. ആന്ധ്രാപ്രദേശ്
Read Explanation:
ഇന്ത്യയിലെ ഭാഷാ അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള സംസ്ഥാന രൂപീകരണം
ഇന്ത്യയിൽ ഭാഷാ അടിസ്ഥാനത്തിൽ രൂപം കൊണ്ട ആദ്യ സംസ്ഥാനമാണ് ആന്ധ്രാപ്രദേശ്.
ഇത് 1953 ഒക്ടോബർ 1-ന് നിലവിൽ വന്നു.
ആന്ധ്രാപ്രദേശിന്റെ ആദ്യ തലസ്ഥാനം കർണൂൽ ആയിരുന്നു. പിന്നീട് ഹൈദരാബാദിലേക്ക് മാറ്റുകയും, ആന്ധ്രാപ്രദേശ് വിഭജിച്ച് തെലങ്കാന രൂപീകരിച്ചപ്പോൾ അമരാവതി ആന്ധ്രാപ്രദേശിന്റെ പുതിയ തലസ്ഥാനമാവുകയും ചെയ്തു.
പോറ്റി ശ്രീരാമുലുവും ആന്ധ്രാപ്രദേശും
ആന്ധ്രാപ്രദേശ് സംസ്ഥാന രൂപീകരണത്തിന് നിർണായക പങ്ക് വഹിച്ച വ്യക്തിയാണ് പോറ്റി ശ്രീരാമുലു.
തെലുങ്ക് സംസാരിക്കുന്നവർക്കായി ഒരു പ്രത്യേക സംസ്ഥാനം വേണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് അദ്ദേഹം 58 ദിവസത്തെ നിരാഹാര സമരം നടത്തി.
1952 ഡിസംബർ 15-ന് നിരാഹാര സമരത്തെ തുടർന്ന് അദ്ദേഹം അന്തരിച്ചു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ മരണം വലിയ ജനരോഷത്തിന് കാരണമാവുകയും, തുടർന്ന് അന്നത്തെ പ്രധാനമന്ത്രി ജവഹർലാൽ നെഹ്റു ആന്ധ്രാപ്രദേശ് സംസ്ഥാനം രൂപീകരിക്കാൻ നിർബന്ധിതനാവുകയുമായിരുന്നു.
സംസ്ഥാന പുനഃസംഘടനാ കമ്മീഷൻ (ഫസൽ അലി കമ്മീഷൻ)
ഭാഷാ അടിസ്ഥാനത്തിൽ സംസ്ഥാനങ്ങൾ രൂപീകരിക്കണമെന്ന ആവശ്യം ശക്തമായതിനെ തുടർന്ന്, സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ അതിരുകൾ പുനർനിർണയിക്കുന്നതിനായി 1953-ൽ ഇന്ത്യാ ഗവൺമെന്റ് സംസ്ഥാന പുനഃസംഘടനാ കമ്മീഷനെ (States Reorganisation Commission – SRC) നിയമിച്ചു.
ഈ കമ്മീഷൻ ഫസൽ അലി കമ്മീഷൻ എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു, കാരണം ജസ്റ്റിസ് ഫസൽ അലി ആയിരുന്നു അതിന്റെ അധ്യക്ഷൻ.
കമ്മീഷനിലെ മറ്റ് അംഗങ്ങൾ കെ.എം. പണിക്കർ, ഹൃദയനാഥ് കുൻസ്രു എന്നിവരായിരുന്നു.
കമ്മീഷൻ 1955-ൽ അവരുടെ റിപ്പോർട്ട് സമർപ്പിച്ചു. ഈ റിപ്പോർട്ടിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ 1956-ൽ സംസ്ഥാന പുനഃസംഘടനാ നിയമം (States Reorganisation Act) പാർലമെന്റ് പാസാക്കി.
ഈ നിയമത്തിലൂടെ 1956 നവംബർ 1-ന് 14 സംസ്ഥാനങ്ങളും 6 കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങളും നിലവിൽ വന്നു.
ഭാഷാ അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള സംസ്ഥാന രൂപീകരണത്തെക്കുറിച്ചുള്ള മറ്റ് കമ്മിറ്റികൾ
ധർ കമ്മീഷൻ (1948): ഭാഷാ അടിസ്ഥാനത്തിൽ സംസ്ഥാനങ്ങൾ രൂപീകരിക്കുന്നതിനെ എതിർക്കുകയും ഭരണപരമായ സൗകര്യങ്ങൾ അടിസ്ഥാനമാക്കി സംസ്ഥാനങ്ങളെ പുനഃസംഘടിപ്പിക്കണമെന്ന് ശുപാർശ ചെയ്യുകയും ചെയ്തു.
ജെ.വി.പി. കമ്മിറ്റി (1948): ജവഹർലാൽ നെഹ്റു, സർദാർ വല്ലഭായ് പട്ടേൽ, പട്ടാഭി സീതാരാമയ്യ എന്നിവർ ഉൾപ്പെട്ട ഈ കമ്മിറ്റിയും ഭാഷാ അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള സംസ്ഥാന രൂപീകരണത്തെ എതിർത്തു. എന്നാൽ, പോറ്റി ശ്രീരാമുലുവിന്റെ മരണശേഷം ആന്ധ്രാപ്രദേശ് രൂപീകരിച്ചതോടെ ഈ വിഷയത്തിൽ കേന്ദ്രസർക്കാരിന്റെ നിലപാട് മാറി.